Ɨshɨr (Chamacoco)
Donate About Tutorials FAQ
Living Dictionaries
Ɨshɨr (Chamacoco)
Home
Entries
About Grammar Contributors
Donate About Tutorials FAQ
Terms of Use Privacy Policy Youtube terms Google terms
Entries
  1. hutkeykẽk— manguruyú, un tipo de pez de gato
  2. ɨnɨto— helada
  3. dii— padre
  4. bahat— precio
  5. kasɨk— asustado
  6. ye teu wɨchɨ doshna— él no comió pescado
  7. sɨhna— vaciar algo, acabar algo
  8. Ahwoso
  9. chiimeehi— errar, equivocarse
  10. notẽh— dinero
  11. orjorroz— pecho
  12. deych— padre
  13. chɨkey— olvidar
  14. awurolak— pájaro carpintero o (en Paraguay) carpintero garganta negra (<i>Campephilus melanoleucos</i>)
  15. ɨmaha— en contra de
  16. iich— nombre o sed
  17. teychãha— alabar, elogiar
  18. umaha— enemigo
  19. posh uuchɨ— el perro corre
  20. wɨchɨ taak— él come
  21. ɨrmich— bosque
  22. anɨme— hermanas
  23. dɨkchɨbich— fantasma
  24. hutubɨta— el centro de la cabeza, el cumbre, el remolino de cabello
  25. ɨbɨk— lloviendo
  26. deshɨbo— hermanos
  27. yok dii— mi padre
  28. dɨlak— esta noche
  29. datɨkpo— cual
  30. ihtɨ— testículo
  31. etur aych— vas al campo?
  32. doso— enfermo
  33. hmeyto— burgo o momoto amazónico o momoto común​ (Momotus momota)
  34. chii ɨsa— apartarse
  35. datɨkna— cuando
  36. tɨnum— 1) acostarse boca arriba. 2) boyar (por ejemplo un bote), el verbo se utiliza para seres humanos y objetos también
  37. ɨlɨ eych oso— párpado
  38. ɨr deshap— su hermano
  39. hnomɨre doush— libre
  40. je etur aych— hoy vas al campo
  41. chɨpermcha— pajarito pequeño (macho)
  42. tapyn posɨrt
  43. iim— abandonar
  44. eseeni— entonces, una palabra para empezar una frase después de una interrupción
  45. hnakɨrbich— hombre
  46. pisak— cenizas
  47. tarã ɨre— tendido
  48. yetitɨr aych— no fuí
  49. oteyehe— pelea
  50. amikɨt— brazo
  51. chiileku— casarse con una mujer
  52. jõro— plantas, hierbas
  53. chii latɨsa— elegir
  54. ɨlarap— anciano
  55. hoylaha— pez armado
  56. dukũerk— cuerda
  57. sahlok— masticar con dificultad, tener dificultad para comer
  58. õr hma— dedo
  59. eych— tu padre
  60. debɨlɨbɨ— una ceremonia ritual, un rito ancestral
  61. iich— nombre
  62. hnoshɨkɨhla— insecto fasmideo
  63. ahpume— pez pico de pato
  64. deyjɨt— un hijo
  65. porh— arbol
  66. ches iche— pellizcar, tener un dolor de barriga
  67. chɨpɨrmcha ye teu wuchɨ doshpetɨkna— los pájaros no comieron pescado
  68. tok sɨm owa— te daré
  69. hnɨtɨta bahluta— dedo del pie
  70. poho wɨso— cardenal
  71. yokomta— tatú bolita
  72. tɨkɨraha tɨshobiyo— sé como trabajar
  73. uje— cuando
  74. yata— otro
  75. yɨkɨsh— cerveza
  76. asɨpsɨr— enemigo, oponente de pelea, rival
  77. ye urũ pɨmepe— no lavo las manos
  78. ye tiorpe— no hago
  79. pemy yentu— ñandú (<i>Rhea americana</i>)
  80. chɨhmer, chɨmer— guardar algo
  81. umo— humo
  82. dechole ye bope etur aych pe— mañana no irás al campo
  83. sɨtɨr ɨre— algo se está acercando de vos
  84. sarãshi— disminuir o reducir la velocidad o volumen, ir despacio (por ejemplo un barco),m bajar el volumen (por ejemplo de una radio)
  85. doshiyo— peces
  86. hɨr nãrhe— trancos o pedazos de palmas
  87. uut— abajo, más bajo de otra cosa
  88. wɨchɨ samũr yok— él nos ama (quiere)
  89. arpipich— cama
  90. akɨrak— pelo, cabello
  91. ketɨta— rodilla
  92. doshɨt— pez, pescado
  93. sham— amigo, hermano, compañero
  94. uut— nido
  95. sahna— seguir a alguien, perseguir a alguien
  96. de porĩk— más alto
  97. ahmo— dormir
  98. jiyorz— mariposa
  99. serpaap— picaflor (<i>Trochilinae</i>)
  100. matah debich— dedo
  101. ɨluta— solución
  102. kɨɨs— frío
  103. eyet ich wurrau— hablas muy rapidamente
  104. yokacha— llama
  105. see tɨret— quiere venir
  106. uuchɨ— él corre
  107. iya— acompañar
  108. hola— hola
  109. kejiya— sombrero
  110. sahnãrrza— nadar
  111. ojɨta— pene
  112. erĩbe— conejo
  113. pohla— chancho
  114. yerkũrtu— búho
  115. õr huta— cabeza
  116. chekshehe, chekchehe— cortar algo en la mitad
  117. sharih— dos
  118. aleeblo— sigan por delante
  119. poorz— cielo
  120. onta— cueva
  121. hnomɨra— solo
  122. dɨchashɨrõ— insecto
  123. lata— su madre
  124. kantɨr— cada día
  125. poosh— perro
  126. hmɨkerraz— guampa de mate
  127. õryok— nosotros
  128. ahmur— querer
  129. ɨrht— sobaco
  130. wɨchɨ tɨret— él viene
  131. ɨlɨ— ojo
  132. yejɨj niyokõr mɨnɨk— santo
  133. õr bahlut— jefe
  134. hnɨpɨrap— abajo
  135. wɨchɨ ye taakpe— él no come
  136. ye tɨrm sɨrpe— no tengo sueño
  137. pohla— cerdo
  138. yee takaa tɨtɨr kechɨno õr iyuchpe— no iré a Paraguay
  139. ujuẽre— moco
  140. tiisap— probar algo, probar una comida
  141. aahɨr— cerca de, con, hay poca distancia
  142. moyak— pipa
  143. hnaakɨt— arroz
  144. hɨraje— hojas de palma
  145. bortɨsh— vestimenta
  146. õr ɨimio— mandíbula
  147. je— ?
  148. dosdarak— tristemente
  149. ilta— viento
  150. ahmûrmɨt— armadillo macho
  151. kabahat— caballo
  152. pɨkninap— niño
  153. amɨta— dedo
  154. osiyer— ambos
  155. ehet dich— ancho
  156. chiibehe— trocar, cambiar algo, vender algo
  157. dohor— picor
  158. ahnuwo— estos, esos
  159. ihyak— pluma
  160. ihikut— mollera
  161. dich— grande
  162. ich amatak— él come mucho
  163. pohrz— arboles
  164. chisãha— instigar, provocar una pelea
  165. sanɨs— 1) asar. 2) cometer aldulterio, enamorarse de alguien que está casado
  166. boshechap— bebé
  167. botikyta— pastilla
  168. e chɨt— interior
  169. tope— maduro
  170. ojwert— adelante
  171. debio— hueso
  172. õr arrz— oreja
  173. osasɨrõ— lluvia
  174. erraz— pie
  175. chɨ tiakãr— va
  176. deeyso— parientes, parentesco, familia
  177. español— español
  178. hɨroj— liviano, ligero
  179. chɨpɨrme posɨrz— águila
  180. dasap— primo
  181. chɨshdabe— asustado
  182. erhz— grillo
  183. asew— agarrar a
  184. wuesho— pelo, cabello
  185. wɨchɨ hno— va
  186. etɨso— pestaña
  187. yuwebo— lluvia
  188. hneshɨt— gracias
  189. kalɨpe— picadura
  190. ata— madre, mama
  191. amshũrz— uña
  192. iyak— rama
  193. ɨlarz— anciano
  194. ebẽrrze— mandioca del monte
  195. arporo, ahrpoh— palo, garrote
  196. ye tɨretpetike— yo no vine
  197. õr ahrz— muchas orejas
  198. ɨhlarõ— anciano
  199. owa ye ulorzpetike— tu no dices
  200. ɨle— ojo
← →