cha'lomanel
Phonetic
[t͡ʃaʔ.lo.ma.ˈnel]
English: Translation
To assimilate; assimilation
Spanish: Translation
Asimilar; asimilación
Part of Speech
noun
transitive verb
Semantic Domain
Physical Actions
Noun Class
Sustantivo canónico
Example Sentence
Oy p'elantik paselal k'opetik ta xich' cha'lomanel ti svinajeb yepajesobil k'ucha'al kutik / tutik / tikotik ja' ti yu'un jmoj ta xlaj yibel ti k'ope jech k'ucha'al ta xotal ''t'' xchi'uk ''k'' k'alal jmoj ta xich' sts'ibaele.
English: Example Sentence
In some verbs there is assimilation in the exclusive plural markers kutik / tutik / tikotik when the verbal root ends in ''t'' and ''k'' with the same letter.
Spanish: Example Sentence
En algunos verbos existe asimilación en los marcadores de plural exclusivo kutik / tutik/ tikotik cuando la raíz verbal termina en ''t'' y ''k'' con la misma letra.
Plural form
cha'- + lomanel
Dialect
Chalchihuitán
Huitiupán
Bochil
San Cristóbal de las Casas
Altos de Chiapas
Huixtán
Zinacantán
Venustiano Carranza
Chamula
Ixtapa
San Andrés Larrainzar
Chenalhó
Notes
Incompletivo Completivo
1ra Ta jcha'loman La jcha'loman
2da Ta xacha'loman La acha'loman
3ra Ta xcha'loman La xcha'loman
1ra (p., incl.) Ta jcha'lomantik La jcha'lomantik
1ra (p., excl.) Ta jcha'lomankutik La jcha'lomankutik
2da (p.) Ta xacha'lomanik La acha'lomanik
3ra (p.) Ta xcha'lomanik La xcha'lomanik